Υπάρχει κάτι παράξενο στη σχέση που χτίζουμε με ένα συγκρότημα. Πολλώ δε μάλλον όταν έχουμε ταυτιστεί με μια πολύ συγκεκριμένη εποχή του. Όταν ακολουθούμε για χρόνια ένα line up και τις κυκλοφορίες του, πολύ συχνά καταλήγουμε να ταυτιστούμε μαζί του και να το θεωρούμε αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητάς μας και των playlists μας.
Τι συμβαίνει λοιπόν όταν κάποια μέλη επιλέγουν να χαράξουν μια άλλη πορεία; Πως διαχειριζόμαστε την αλλαγή και την εξέλιξη ενός καλλιτέχνη ή μίας μπάντας; Στο σημερινό Unstable Show θα μιλήσουμε για τους The Ocean. Με αφορμή το νέο δίσκο Solaris και τις πολλές ακροάσεις που έκανα, θεώρησα ότι πρέπει να γράψω αυτό το κείμενο για να εξετάσουμε όχι μόνο την καριέρα, αλλά και την αντίδραση μας ως ακροατές στην αλλαγή μελών, εποχής και μουσικής κατεύθυνσης ενός αγαπημένου καλλιτέχνη.
Η εποχή Loïc Rossetti
Οι The Ocean είναι το πνευματικό παιδί του Γερμανού κιθαρίστα Robin Staps. Αν και θα εξετάσουμε τη διαδρομή τους κυρίως μετά το 2010, πρέπει να αναφέρουμε ότι είχαν μια καλή πορεία και στα 00s. Ξεκίνησαν με avant-garde και sludge ήχο και άφησαν το αποτύπωμά τους με το Precambrian του 2007. Ένας δίσκος με διαφορετικούς τραγουδιστές με μια μίξη post, sludge, doom και πάρα πολύ πλούσιος σε ιδέες.
Την αλλαγή στη λογική τους την έφερε ένας άνθρωπος. Και το όνομά του: Loïc Rossetti. Ο Ελβετός είναι ένας συγκλονιστικά υποτιμημένος τραγουδιστής. Η άφιξη του έδωσε νέα πνοή στη μπάντα, προσφέροντάς της παράλληλα μια σταθερή και χαρακτηριστική φωνητική παρουσία. Η διπλή κυκλοφορία των Heliocentric και Anthropocentric αποτέλεσε μια σπουδαία εξέλιξη για το συγκρότημα.
Κατευθυνόμενοι σε πιο post φόρμες, οι The Ocean έδειξαν ότι τεχνικά και ηχητικά εισάγονται σε μια νέα εποχή. Αυτό παγιώθηκε με το Pelagial τρία χρόνια μετά. Αντικειμενικά είναι ένας από τους κορυφαίους post-metal δίσκους όλων των εποχών και ένα από τα καλύτερα concept albums που έχουν γραφτεί. Προσωπικά θα ήθελα μία μέρα να του αφιερώσω ένα ολόκληρο Unstable Show, καθώς είναι ένα από τα άλμπουμ που με έχουν επηρεάσει όσο λίγα και θα έβαζα σίγουρα στην δεκάδα με τα αγαπημένα μου.
The Ocean Collective
Οι The Ocean είχαν πάντα μια πληθώρα από μέλη και μουσικούς που συμμετείχαν σε κάθε νέο δίσκο τους. Ο Staps ήταν πάντα η σταθερά, αλλά γύρω του πέρασαν πάρα πολλοί άνθρωποι σε κάθε εποχή της μπάντας. Τα χρόνια μετά το Pelagial, η σύνθεσή τους παγιώθηκε και δίπλα στους Staps και Rossetti προστέθηκαν ο Mattias Hägerstrand στο μπάσο, ο David Ramis Åhlfeldt στην κιθάρα, ο Peter Voigtmann στα πλήκτρα και ο Paul Seidel στα ντραμς.
Μαζί τους οι The Ocean εξερεύνησαν μια νέα εποχή. Άφησαν πίσω τη Θάλασσα και επέλεξαν να επιστρέψουν στην αφήγηση του τι συνέβαινε στη Γη εκατομμύρια χρόνια πίσω. Χρησιμοποιούν την γεωλογική ιστορία του πλανήτη μας σαν μια αλληγορία για την ανθρώπινη ψυχολογία στην σύγχρονη εποχή. Το πρώτο άλμπουμ με τίτλο Phanerozoic I: Palaeozoic ξεκινάει με τον Φανεροζωικό μεγααιώνα και εξερευνούν την κρίση, την απώλεια και την ατέρμονη επανάληψη τραγικών γεγονότων καθ’ όλη την ιστορία του πλανήτη.
Το δεύτερο μέρος, το Phanerozoic II: Mesozoic / Cenozoic είναι αρκετά πιο σκοτεινό και πειραματικό και περνάει από τον Μεσοζωικό αιώνα της Τριασικής και Ιουρασικής Περιόδου των ερπετών στον Καινόζωο αιώνα των θηλαστικών και των ανθρώπων. Περιττό να πω ότι και τα δύο άλμπουμ είναι μια ανατριχιαστική καταγραφή των αλλαγών της φύσης, αλλά με το πρίσμα της σύγχρονης ματιάς και της ανθρώπινης ψυχολογίας με πολλές αναφορές στην Αιώνια Επιστροφή του Νίτσε.
Τα Phanerozoic I και II παγίωσαν τη θέση τους στη μουσική βιομηχανία. Λίγα χρόνια μετά κυκλοφορούν το Holocene, που παίρνει το όνομά του από την τρέχουσα γεωλογική περίοδο. Κάνουν μια πιο progressive μουσική στροφή, δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην ατμοσφαιρικότητα των συνθέσεών τους και τον πειραματισμό ακόμα και με alternative στοιχεία. Ο Voigtmann θα αποχωρήσει το 2023.
Η αλλαγή
Toν Οκτώβριο του 2024, ως πεντάδα πλέον, το συγκρότημα ανακοινώνει το End of an Eon tour που θα είναι το τελευταίο με αυτό το line-up. Ένα όνομα με ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς το eon (μεγααιώνας) αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες μονάδες μέτρησης του γεωλογικού χρόνου, παραπέμποντας σε περιόδους ασύλληπτα μεγάλης διάρκειας. Για την ιστορία της μπάντας, άλλωστε, η συγκεκριμένη σύνθεση είχε διαμορφώσει μια ολόκληρη εποχή, αφήνοντας το δικό της αποτύπωμα στον ήχο και την ταυτότητά της. Στο Ίντερνετ έγινε ένας μικρός χαμός σχετικά με το ποιοι και πόσοι θα φύγουν μετά το τέλος των συναυλιών.
Τον Φεβρουάριο του 2025 o ντράμερ Paul Seidel ανακοινώνει πρώτος ότι θα αποχωρήσει. Τον Ιούνιο θα ακολουθήσει ο κιθαρίστας David Ramis Ahfeldt. Και λίγες μέρες μετά ο Loic Rossetti. Δυστυχώς η φωνή των The Ocean, ο άνθρωπος που έντυνε τα riffs του Staps για χρόνια θα αποτελούσε παρελθόν. Τελευταία ηχογράφηση της πεντάδας ήταν ένα live EP για την Audiotree με τέσσερα τραγούδια τους, το οποίο είναι καταπληκτικό και δείχνει τη χημεία τους στο έπακρο. Επίσης τα μέλη μιλάνε αρκετά για τη σχέση τους και πως αποφάσισαν να πορευτούν για χρόνια μαζί, αλλάζοντας τη λογική των πρώτων χρόνων της μπάντας. Είναι ένα γλυκόπικρο αντίο για τους φανς που λάτρεψαν αυτήν την εποχή του συγκροτήματος.
Solaris
Ο Staps δεν είχε κανέναν λόγο να σταματήσει τους The Ocean. O Hägerstrand έμεινε στο μπάσο, οπότε φέρνει τον Jordi Farré στα ντραμς, τους Emmanuel Jessua και Marco Gennaro στις κιθάρες και στα φωνητικά επιλέγει δύο τραγουδιστές. Τον Enrico Tiberi και την Lane Shi με στόχο οι φωνές των δύο να προσθέσουν κάτι διαφορετικό από τον προκάτοχό τους.
Δεν επιχειρεί να αντικαταστήσει τον Rossetti με ένα μεγάλο όνομα ή κάποιον παρόμοιο τραγουδιστή, αλλά για ακόμα μία φορά έχει στόχο να αλλάξει τον ήχο του και να προσαρμοστεί στις φωνητικές γραμμές των καινούριων ανθρώπων που βρίσκονται πίσω από το μικρόφωνο. Αυτό γίνεται εμφανές αμέσως όταν ακούς το Solaris, το ολοκαίνουριο δισκογραφικό πόνημα των The Ocean.
Όπως το Pelagial, είναι κι αυτό εμπνευσμένο από έργο του Αντρέι Ταρκόφσκι, αλλά αντί για το Stalker, τώρα έχουμε το έτερο sci-fi αριστούργημά του. Μάλιστα η ταινία έχει βασιστεί σε βιβλίο του Στάνισλαβ Λεμ. Οι φιλοσοφικές τους αναζητήσεις εντείνονται. Το Light Pollution ας πούμε με τις ατμοσφαιρικές εισαγωγές και τα ήπια φωνητικά που εναλάσσονται με τα βαριά riffs μοιάζει σαν μια συνάντηση των Phanerozoic με το Holocene.
Οι συνθέσεις είναι αρκετά μεγάλες σε διάρκεια και τα progressive περάσματα γίνονται όλο και πιο έντονα στο Simulacra που χωρίζεται σε τρία μέρη, ενώ το διπλό Belligerence με τα ακραία post ξεσπάσματα είναι μια από τις στιγμές που η μουσική των Γερμανών ενώνεται με τις θεματικές για τη μνήμη, την αγάπη και την ενοχή που έθεσαν οι Ταρκόφσκι και Λεμ σε ταινία και βιβλίο αντίστοιχα.
Γιατί δυσκολευόμαστε να αποδεχτούμε την αλλαγή;
Καθ’ όλη την ακρόαση, νιώθεις ότι η πένα και το συνθετικό ταλέντο του ιθύνοντα νου των The Ocean δεν έχει χάσει τη μαγεία της. Από την άλλη πλευρά, ενώ υπάρχουν κοινά σημεία με τα προηγούμενα άλμπουμ, το Solaris είναι σαν να ακούς μια νέα εκδοχή του συγκροτήματος. Που πρακτικά αυτό ακούς. Και όσο ποιοτικό άλμπουμ και να είναι, στο τέλος έχεις πάντα σκέψεις.
Όταν έχεις δεθεί τόσο πολύ με μια μπάντα, θέλεις οι νέες κυκλοφορίες τους να μοιάζουν με όσα σου άρεσαν στο παρελθόν τους. Αν και είμαι πάντα φαν του πειραματισμού και της αλλαγής μουσικής κατεύθυνσης, γιατί κατά βάθος οι μουσικοί θέλουν να παίξουν κάτι που θα τους εκφράζει, στους The Ocean νιώθω κάτι διαφορετικό. Νιώθω το τέλος εποχής.
Ίσως έτσι να ήμουν στα τέλη των 90s όταν έφυγαν οι Menza και Friedman από τους Megadeth το 1998 και το 2000 αντίστοιχα όπου συνεχώς άλλαζαν μουσικές κατευθύνσεις και ψαχνόντουσαν. Αλλά τώρα είναι η φάση που ζω σε μια εποχή όπου ένα γερμανικό συγκρότημα χάραξε ένα είδος, κατάφερε να βρει μια σταθερή σύνθεση και τελικά οι συντελεστές του βρήκαν κάπου αλλού το καλλιτεχνικό τους ενδιαφέρον και θέλουν να δημιουργήσουν καινούρια πράγματα.
Ξέρω πως κάθε αλλαγή στην αρχή μας φαίνεται περίεργη, αλλά ειδικά στη μουσική, η μόνη παραγωγική οδός είναι να την αποδεχτούμε. Μετά από αρκετές ακροάσεις, κατάφερα και είδα το Solaris με θετικό μάτι. Δεν είχε κανένα νόημα να το συγκρίνω με το παρελθόν τους. Το είδα σαν ένα νέο βήμα, μια διαφορετική ματιά στο post-metal που αγαπάω. Το Pelagial, τα Phanerozoic, το Holocene εκεί θα βρίσκονται, να επιστρέφω και να τα ακούω ξανά και ξανά.
Η μουσική είναι μια πολύ όμορφη τέχνη για να την αντιμετωπίζουμε με διχασμό, αρνητισμό και να θέλουμε να έχουμε λόγο στην πορεία των αγαπημένων μας μουσικών. Ο Seidel, ο Ahfeldt και ο Rossetti αποφάσισαν να καταπιαστούν με νέα projects και οι υπόλοιποι επέλεξαν να συνεχίσουν με διαφορετική λογική. Όλοι είναι σαν να ξεκινάνε από νέα βάση και αν μας αρέσει αυτό που κάνουν, εδώ είμαστε να το συζητήσουμε και να το στηρίξουμε.
Τα λέμε πολύ σύντομα με ένα καινούριο Unstable Show.
